Węgry – Budapeszt wspomnienie pięknej epoki

W 1867 r. utworzono monarchię austro-węgierską, a sześć lat później połączono trzy osobne miasta, tworząc Budapeszt. Młoda stolica szybko rozkwitała, korzystając z dobrodziejstw bell epoque. Budowle, które wówczas wzniesiono, stały się dziedzictwem materialnym nie tylko Węgier, ale także całej Europy.

Arcydzieło sztuki inżynieryjnej
Prawobrzeżną Budę i lewobrzeżny Peszt rozdziela szeroka wstęga Dunaju. Przez sześć wieków przeprawa z jednego brzegu na drugi możliwa była tylko łodzią lub barką. Pierwszym stałym mostem, który połączył obydwie części miasta, był Most Łańcuchowy. Konstrukcja wzniesiona została w ostatniej dekadzie pierwszej połowy XIX w. z inicjatywy wielkiego patrioty i męża stanu, „najlepszego z Węgrów” Istvána Széchenyiego (dziś nosi jego imię). Most o długości 380 m, szerokości 14,5 m i wysokości 48 m zaprojektował brytyjski inżynier William Clark, a zbudował szkocki konstruktor Adam Clark. Po zniszczeniach wojennych został odbudowany w 1949 r. Most jest nie tylko użyteczny, ale także piękny: stalowe przęsła są gustownie dekorowane, a proporcje doskonale zachowane. Cztery kamienne lwy przy wejściu na przeprawę ustawiono w 1852 r. Most, który jest symbolem Budapesztu, widnieje na niemal każdej pocztówce i w każdym albumie. Wieczorny spacer wspaniale oświetlonym mostem należy do kanonu atrakcji turystycznych stolicy Węgier.

South gate of Fisherman's Bastion in Budapest

Siedem wież dla siedmiu plemion
Baszta Rybacka (węg. Halászbástya) jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych zabytków miasta. Chociaż robi wrażenie wielowiekowej budowli, to tak naprawdę wzniesiono ją na przełomie XIX i XX w. według projektu znanego węgierskiego architekta Frigyesa Schulka. Budowla w stylu neoromańsko-neogotyckim nawiązuje do historycznej spuścizny stolicy Węgier. Siedem trawertynowych wieżyczek połączonych ze sobą schodkami i arkadami ma symbolizować siedem plemion madziarskich, które w IX w. pod wodzą Arpada przybyły do Kotliny Panońskiej. To szczególne wydarzenie w dziejach Węgier nosi nazwę honfoglalás, zajęcie ojczyzny. Baszta usytuowana jest we wschodniej części Wzgórza Zamkowego, gdzie w średniowieczu cech rybacki organizował targi. Zwana także bastionem, tylko pozornie ma charakter obronny. W rzeczywistości jest intrygującym w swym wyglądzie tarasem widokowym. Ze względu na fantastyczną panoramę, która rozciąga się z Baszty na zakole Dunaju i starą część miasta, przybywają tu liczne wycieczki turystyczne. Budapeszteńska młodzież umawia się natomiast w Baszcie na romantyczne randki.

Historical building of parlament

Eklektyczna chluba miasta
W XIX w. Budapeszt, stolica Wielkich Węgier, należał do największych i najpiękniejszych miast Starego Kontynentu. Okres prosperity trwał aż do wybuchu I wojny światowej. Wzniesiono wówczas wiele obiektów, z których Budapeszt słynie do dziś. Rozmachem i wielkością wśród nich wyróżnia się budynek parlamentu. Wzniesiony został w latach 1884-1904 zgodnie z duchem epoki w stylu eklektycznym. Autor projektu Imre Steindl zainspirowany gmachem parlamentu w Londynie, czerpał z rozwiązań architektonicznych gotyku, renesansu i baroku. Okazała budowla wznosi się po peszteńskiej stronie Dunaju przy placu Lajosa Kossutha. Największy na świecie budynek parlamentu zajmuje
ok. 18 km² powierzchni, kopuła ma aż 96 m, a prowadzi do niego 27 bram. Główną fasadę od strony rzeki zdobi 88 posągów, wnętrze kryje ponad 690 pomieszczeń, a na ozdobne złocenia zużyto 40 kg czystego kruszcu. Tyle mówią liczby. Na szczególną uwagę zasługują freski Károlaja Lotza zdobiące paradny hol: „Apoteoza ustanowienia praw” i „Apoteoza Węgier”. W 2000 r. na milenium chrześcijaństwa na Węgrzech, do gmachu parlamentu przeniesiona została Święta Korona oraz pozostałe insygnia władzy królewskiej.

pl_MTZrt

pl.gotohungary.com
wegry.info.pl

 

Tekst publikowany na łamach magazynu "Świat Podróże Kultura" w numerze wrzesień-październik 2014 na str. 6-11.

...