Parki narodowe w Polsce chronią to, co mamy najcenniejsze: piękne krajobrazy, zwierzęta, rośliny i nieskażoną naturę. Spośród 23 zakątków naszego kraju zachowanych w stanie naturalnym wybraliśmy trzy turystycznie najatrakcyjniejsze.
Wśród bagien i mokradeł
Malowniczo meandrująca Biebrza to jedyna rzeka w Polsce, której coroczne wylewy nie wzbudzają paniki. Jest nieuregulowana i taka pozostanie, bo dzięki temu nad jej brzegami powstał unikalny ekosystem bagien, moczarów i torfowisk. Chroni go Biebrzański Park Narodowy. 100-kilometrowa pradolina Biebrzy jest największą w Polsce ostoją ptactwa wodno-błotnego. Żyje tu ponad 200 gatunków ptaków, m.in.: dubelt, kropiatka, orzeł bielik, derkacz, orlik grubodzioby oraz będący symbolem parku batalion. Koryto rzeki, jej dopływy i starorzecza zamieszkują liczne gatunki ryb, w tym minog ukraiński oraz zwierząta wodne z wydrą na czele. Park można zwiedzać pieszo, na rowerze, kajakiem lub tratwami. Ścieżki dydaktyczne pozwalają na przejście suchą stopą najbardziej interesujących zakątków parku. Służą temu kładki spacerowe, wieże, z których widać ciągnące się aż po horyzont rozlewiska, pomosty i punkty widokowe, jak ten na rezerwat Czerwone Bagno, gdzie najłatwiej można spotkać łosia (w parku żyje ok. 700 osobników).
www.biebrza.org.pl, www.skarbybiebrzy.pl
Strome klify
Jedyny polski park morski – Woliński Park Narodowy – obejmuje ochroną najpiękniejszy odcinek polskiego wybrzeża klifowego, deltę Świny z bagnistymi wysepkami rozdzielonymi kanałami, wody Bałtyku i Zalewu Szczecińskiego, polodowcowe jeziora, plaże i torfowiska. Na Wolinie, wyspie ukształtowanej przez ostatni lodowiec, obserwujemy, jak fale morskie stopniowo zjadają niemal pionową nadmorską skarpę, tworząc tzw. żywy klif. Gołym okiem tego nie widać, ale badania wskazują, że każdego roku morze wdziera się metr w głąb lądu. To niezwykłe wybrzeże ma 15 km długości, a najwyższe aktywne klify wznoszą się na wysokość 95 m. Wzdłuż ich krawędzi rozpościera się las bukowy, którego dno zdobi dziewięć gatunków storczyków. Porośnięte trzciną wysepki rozrzucone u ujścia Świny okupują liczne gatunki ptaków, m.in.: orzeł bielik (symbol parku), wodniczka, biegus zmienny, muchołówka mała. Gęsta sieć szlaków turystycznych i ścieżek dydaktycznych (łącznie ok. 50 km) umożliwia dotarcie do najważniejszych atrakcji.
www.wolinpn.pl
Tatrzańskie turnie
W Tatrach, jednym z najbardziej malowniczych zakątków Polski, nietrudno znaleźć zachwycające miejsca. Kuszą doliny pokryte fioletowym kobiercem szafranów spiskich, strumyki, wodospady i krystalicznie czyste jeziora, w których odbijają się szczyty najwyższych gór w Polsce. Na wędrówkę wśród tych cudów natury zaprasza 275 km oznakowanych tras turystycznych o różnych stopniach trudności: od łatwych po bardzo trudne i wyposażone w urządzenia asekuracyjne. Niektóre z nich można przemierzać na rowerze, a zimą na nartach. W góry najlepiej wyruszyć ze schroniska turystycznego PTTK, na terenie parku jest ich osiem. Szlaki doprowadzą nas m.in. na Szpiglasowy Wierch, gdzie mamy dużą szansę spotkać świstaka (na zdjęciu), na Kasprowy Wierch, którego okolice upodobały sobie kozice, oraz na Rysy. Za najwyższy stopnień tatrzańskiego wtajemniczenia uznaje się pokonanie Orlej Perci. Nagrodą za odbycie niebezpiecznego spaceru w chmurach przez granie i turnie na przełęcz Krzyżne jest niepowtarzalna panorama Tatr.
www.tpn.pl
Tekst: Bartłomiej Jamróz
Tekst publikowany na łamach magazynu “Świat Podróże Kultura” w numerze lato 2010 na str. 6-11.