Województwo śląskie to region pełen niespodzianek, ale są tu miejsca, do odwiedzenia których nie trzeba nikogo namawiać. Należy do nich powiat bielski. Miłośnicy aktywnego wypoczynku i zwiedzania zabytków oraz historycznych miejsc – na pewno nie będą zawiedzeni.
Paralotniarz lecący z Góry Żar nad Jezioro Międzybrodzkie
Aktywnie przez cały rok
U podnóża i zbocza Beskidów, na terenach okalających miasto Bielsko-Biała, największy ośrodek miejski w okolicy, stanowiący odrębny powiat grodzki – można znaleźć największe atrakcje powiatu bielskiego. Swoistym znakiem firmowym powiatu jest Szczyrk. Ta najbardziej znana miejscowość turystyczna zachęca do uprawiania narciarstwa zimą, a latem do pieszych wędrówek i innych aktywności. Jako obowiązkowe punkty wypraw górskimi szlakami Szczyrku traktować należy wyprawę na Skrzyczne (najwyższy szczyt Beskidu Śląskiego, 1257 m n.p.m.) i Klimczok (1117 m n.p.m.). Na szczyt można wjechać kolejką krzesełkową. Schronisko PTTK zaprasza do korzystania nie tylko z noclegów, ale i ze ścianki wspinaczkowej, strzelnicy i boisk do siatkówki i koszykówki. Najbardziej odważni turyści mogą wznieść się ponad malownicze wzgórza, doliny i jeziora, startując ze Skrzycznego na paralotni. Ponad 13 km tras zjazdowych sprawia, że wielu uważa Skrzyczne za najlepszą górę narciarską w Polsce! Z Klimczoka z kolei można podziwiać pejzaże okolicznych gór i rozpadlin skalnych z jaskiniami. W jednej z nich według legendy miał ukrywać się Klimczok. Jak głosi ludowe podanie, był to syn księcia urodzony na zamku i zamieniony w dzieciństwie z potomkiem praczki. Inna, bardziej prawdopodobna, wersja mówi o tym, że był zwykłym zbójnikiem śląsko-żywieckiego pogranicza. Od jego nazwiska w epoce romantyzmu nazwano szczyt, gdzie obecnie znajduje się schronisko i krzyżują się liczne piesze szlaki turystyczne. Do odwiedzenia powiatu bielskiego zachęca blisko 200 km dobrze oznakowanych tras. Właściwie z każdej miejscowości powiatu można wyruszyć na najwyższe szczyty Beskidu Śląskiego i Małego. Oprócz najbardziej znanych Skrzycznego i Klimczoka, ze Szczyrku, Bystrej, Jaworza, Kóz czy Wilkowic można udać się na Błatnią (917 m n.p.m.), Magurkę (909 m n.p.m.) albo Hrobaczą Łąkę (828 m n.p.m.), skąd roztaczają się widoki na sąsiednie pasma Beskidu Żywieckiego. Tam pośród pól, łąk, lasów i pagórków można przeżyć prawdziwą pieszą, jak i rowerową przygodę z całą rodziną albo pojeździć konno po górskich szlakach. Innych wrażeń dostarcza oglądanie świata z perspektywy poziomu wody, szczególnie w rejonie malowniczego przełomu Soły oraz jezior Międzybrodzkiego i Żywieckiego, gdzie stworzono idealne warunki do uprawiania żeglarstwa, narciarstwa wodnego i windsurfingu.
Z kulturą, sztuką i folklorem za pan brat
Ziemia bielska to nie tylko świeże górskie powietrze i przepiękna przyroda, ale również liczne i zróżnicowane zabytki oraz historyczne pamiątki, które można podziwiać w odwiedzanych wsiach i miastach.
Jednym z najcenniejszych zabytków w tej części Polski jest malowniczy gotycko-renesansowy zamek w Grodźcu. Zachowało się też kilka siedzib szlacheckich, późnobarokowy pałac w Czechowicach-Dziedzicach oraz okazały zespół pałacowy w Jaworzu. Warto zobaczyć także klasycystyczny dwór Habsburgów w Bestwinie, a także dworki w Kobiernicach, Ligocie czy Starej Wsi. Wśród zabytków architektury sakralnej wyróżniają się drewniane kościółki, m.in. w Szczyrku, Starej Wsi i Bielowicku. Dla koneserów malarstwa gratką jest muzeum Juliana Fałata (1853-1929) w jego własnym domu zwanym „Fałatówką” w Bystrej. Zupełnie inna w nastroju, ale też pełna twórczej atmosfery, jest Galeria Strachów Polnych Floriana Kohuta w Rudzicy. Warto odwiedzić Izby Regionalne w Bestwinie, Starej Wsi, Kozach, czy też Chatę Międzyrzecze w Jasienicy.
Prawdziwym skarbem regionu jest autentyczny folklor starannie kultywowany przez zespoły ludowe i organizacje kulturalne. Zachowały się zarówno tradycje górali beskidzkich, jak i niezwykle oryginalna kultura Wilamowic o flamandzkim rodowodzie, którą można lepiej poznać, np. podczas imprezy Wilamowskie Śmiergusty. Spośród licznych wydarzeń kulturalnych warto zwrócić uwagę na Tydzień Kultury Beskidzkiej, który od kilkudziesięciu lat przyciąga zespoły folkowe z różnych zakątków Europy i świata.
Uczestniczki Przeglądu Potraw „Kulinarne Dziedzictwo Powiatu Bielskiego”
Również tradycje kulinarne regionu, które ze szczególną troską pielęgnowane są wśród mieszkańców powiatu, doczekały się własnej imprezy. W Przeglądzie Potraw Regionalnych „Kulinarne Dziedzictwo Powiatu Bielskiego” organizowanym podczas corocznej imprezy plenerowej „Święto Powiatu”, biorą udział przedstawiciele lokalnych Kół Gospodyń Wiejskich oraz członkowie stowarzyszeń regionalnych, prezentując dziedzictwo kulinarne naszej małej ojczyzny w postaci potraw i napojów, wywodzących się z tradycji tutejszych terenów. W tym roku wypróbować lokalne specjały będzie można 3 września – podczas „Święta Powiatu Bielskiego ” w amfiteatrze w Jaworzu.
Tekst: Jaga Kolawa
Tekst publikowany na łamach magazynu “Świat Podróże Kultura” w numerze marzec 2016.