Ziemia sądecka od lat cieszy się opinią regionu idealnego do wypoczynku dzieci i młodzieży. Pod tym względem niewiele regionów w Polsce może się równać z Sądecczyzną. Sława dolin Dunajca i Popradu jako znakomitych letnisk trwa niezmiennie od kilkudziesięciu lat. Beskid Sądecki stał się także popularnym miejscem na rodzinny wyjazd zimowy. Doskonale wiedzą o tym organizatorzy kolonii i zimowisk, liczba dzieci wypoczywających w regionie rośnie z roku na rok. W czym tkwi tajemnica sukcesu?
Żeby odpowiedzieć na to pytanie, trzeba przyjrzeć się dokładniej atrakcjom, które ziemia sądecka oferuje dzieciom i ich rodzicom. Jest tego wyjątkowo dużo, biorąc pod uwagę, że region do rozległych nie należy.
Z dziećmi na narty
Oczywiście na pierwszym miejscu trzeba powiedzieć tu o znakomitych ośrodkach narciarskich, nastawionych bardzo często na obsługę rodzin z dziećmi, a także kolonii i obozów szkolnych. Na Ziemi Sądeckiej zlokalizowanych jest kilkanaście stacji narciarskich, a każdy znajdzie tu coś dla siebie. Są tu duże (jak na nasze krajowe warunki) stacje z pierwszej dziesiątki największych ośrodków narciarskich w Polsce – Jaworzyna Krynicka i Dwie Doliny (kompleks rozciągający się pomiędzy Muszyną a Wierchomlą). Młodzi narciarze lubiący oprócz dobrych stoków także atrakcje pozanarciarskie uwielbiają krynickie Słotwiny i leżące po sąsiedzku Centrum Narciarskie Azoty.
Rodziny z dziećmi wybierają bardzo często ustronnie położony, spokojny, ale też dysponujący dobrą infrastrukturą Tylicz. Początkujący narciarze znajdą dla siebie dobre warunki w Ośrodku Narciarskim Henryk w Krynicy, w słynącej z miodów Kamiannej czy też w Rytrze.
Odkąd wybudowano tu kolej gondolową, Jaworzyna Krynicka pozostaje najpopularniejszym ośrodkiem narciarskim w regionie. Pod szczytem zlokalizowano tu specjalne wyciągi dla najmłodszych, którzy w bajkowej scenerii mogą stawiać pierwsze kroki na nartach. Jeszcze więcej terenów dla początkujących narciarzy czeka w kompleksie narciarskim Dwie Doliny. Najmłodsi narciarze mają tu osobne tereny narciarskie tylko dla siebie, a górna część trasy od strony Szczawnika należy do najlepszych tras dla początkujących w całym regionie.
Miejscowością, która od dawna przyciąga rodziny z dziećmi, jest Tylicz. Przez kilka lat całkowicie zmodernizowano tu dawną stację narciarską, wyposażając ją w kolejkę krzesełkową. Ponad 5 km łatwych tras gwarantuje dobre warunki do nauki jazdy na nartach. Nie bez znaczenia jest fakt, że Tylicz leży nieco na uboczu głównych tras – w związku z tym zazwyczaj jest tu spokojnie i niezbyt tłoczno.
Podobnie jest w Kamiannej, słynącej przede wszystkim ze znakomitych miodów. Natomiast Rytro jest bliskie dzieciom nie tylko dlatego, że właśnie tutaj rozgrywa się akcja popularnej lektury „Rogaś z doliny Roztoki”, ale także dlatego, że tutejsza stacja narciarska Rycerski Raj, jest znakomicie przystosowana do obsługi najmłodszych narciarzy, dysponując m.in. wyciągiem dywanikowym.
Sądecczyzna znana jest od wielu lat jako świetne miejsce kolonie letnie i zimowe dla dzieci i młodzieży. W ostatnich latach obraz ten uzupełniły hotele przyjazne rodzinom.
Hotele z atrakcjami dla dzieci
Niezmiernie ważnym atutem Sądecczyzny jest możliwość noclegu w jednym z hoteli, które chlubią się tym, że są przyjazne dla dzieci i całych rodzin. Co to oznacza? Że w hotelu takim znajduje się basen, plac zabaw, zjeżdżalnia i i specjalnie dla dzieci organizowana jest cała masa zajęć, które sprawiają, że najmłodsi turyści z trudem zgadzają się na powrót do domu. Takie hotele znajdziemy w Wierchomli i Krynicy, tuż przy samych wyciągach. Nie brakuje takich ośrodków także w Muszynie, Piwnicznej czy też Rytrze.
Ale zima to nie tylko narty. To także wiele innych aktywności. Do najbardziej popularnych wśród dzieci z pewnością należą łyżwy. Także pod tym względem region potrafi zaoferować całkiem sporo. Duże kryte lodowisko z wypożyczalniami łyżew na miejscu znajdziemy w Krynicy, natomiast w Nowym Sączu od grudnia do marca działa oświetlony obiekt o powierzchni 800 m², sztucznie chłodzony. Drugie lodowisko w Nowym Sączu znajduje się na Chełmcu – jest ono zadaszone, a ciekawostką jest fakt, że w lecie jest tu specjalne miejsce dla rolkarzy. Swoje lodowisko posiada także Muszyna. Przy wszystkich obiektach istnieje możliwość wypożyczenia łyżew i ich naostrzenia.
Na ślizgawkę i na sanki
Bardzo ciekawym miejscem dla najmłodszych jest Góra Parkowa w Krynicy, na którą można wjechać kolejką szynowo-linową. Pod szczytem, gdzie stoi dawna wieża rozbiegowa toru saneczkowego, zorganizowano rajskie ślizgawki. Są one czynne od wiosny do późnej jesieni. „Rajskie Ślizgawki” to kompleks zjeżdżalni – od spokojnej fali poprzez spiralę aż do jedynego w Polsce zjazdu typu Kamikadze. Są świetną zabawą dla każdego, bez względu na wiek.
Natomiast całoroczną atrakcją Krynicy jest Sankostrada zlokalizowana w centrum Krynicy. Oprócz zapierającego dech w piersiach niesamowitego zjazdu w dzień oferuje również ślizgi nocne. To jeden z najdłuższych torów w Polsce. Długość trasy wynosi około 1 kilometra, z czego odcinek zjazdowy ma niemalże 800 metrów. Różnica poziomów pomiędzy najniższym a najwyższym punktem rynny zjazdowej wynosi około 55 metrów. Wózki osiągają prędkość ponad 40 km/h, lecz dzięki hamulcom każdy zjeżdża w sposób, jaki preferuje. Lubiący przypływ adrenaliny jadą „na pełnym gazie”, a ci, którzy wolą w czasie podróży podziwiać piękne widoki, ślizgają się bardziej „rekreacyjnie”.
Emocje na gokartach
Zupełnie innego rodzaju atrakcją jest tor gokartowy w Tyliczu. To świetne miejsce dla wszystkich pasjonatów motoryzacji, ale nie tylko. Emocjonujące przejazdy gokartami są tu możliwe zarówno w lecie, jak i w zimie. W sezonie letnim tor zbudowany jest na płycie o powierzchni 1800 m2, szerokość pasa wynosi 5-6 metrów. Natomiast w sezonie zimowym tor budowany jest na boisku do piłki nożnej o powierzchni 6000 m2, szerokość pasa wynosi 7 m, a tor i bandy zbudowane są ze śniegu.
Świat muzeów
Wymieniając atrakcje dla najmłodszych, w które obfituje ziemia sądecka, trzeba także wspomnieć o atrakcjach kulturalnych. Jednym z najsympatyczniejszych obiektów muzealnych w regionie jest Muzeum Zabawek w Krynicy. Najstarsze z prezentowanych w tutaj zbiorów pochodzą jeszcze z czasów prehistorycznych. Zostały znalezione podczas wykopalisk archeologicznych w Elblągu. Pozostała część kolekcji pochodzi z XIX w. i początków XX w.
Nie mniej ciekawy jest Sądecki Park Etnograficzny nazywany popularnie po prostu skansenem. Urządzony został w 1969 roku, a udostępniony do zwiedzania w roku 1975. Należy do największych skansenów w Polsce – na blisko 10 hektarach znajdują się 62 obiekty, zgrupowane w kilkunastu zespołach. Jest to 9 wielobudynkowych zagród chłopskich, 4 zagrody jednobudynkowe, XVII-wieczny dwór szlachecki, folwark dworski, XVIII-wieczna cerkiew łemkowska, fragment osady Cyganów Karpackich, luźno stojące budynki przemysłu wiejskiego (kuźnia, olejarnia, wiatrak), mała architektura (kapliczki, krzyże przydrożne, studnie, pasieki, suszarnie owoców). W większości obiektów znajduje się stała ekspozycja wnętrz mieszkalnych, gospodarczych, przemysłowych, zróżnicowanych chronologicznie, majątkowo i społecznie.
Miasteczko Galicyjskie to miejsce zupełnie wyjątkowe. Zrekonstruowano tu zabudowę małych miast, charakterystycznych dla południowej Polski, zwracając szczególną uwagę na to, by były miejscem, gdzie najmłodsi turyści mogą zobaczyć nie tylko architekturę, ale i zajęcia dawnej ludności.
Miasteczko Galicyjskie
Jednak chyba najciekawszą częścią skansenu jest Miasteczko Galicyjskie. Rekonstrukcja fragmentu zabudowy małomiasteczkowej obejmuje niewielki plac rynkowy i pierzeje z kilkunastoma domami. Można zobaczyć tu budynki poczty, apteki, straży pożarnej, pracownię krawca, fotografa, a nawet gabinet dentystyczny. Tworzące je obiekty odtworzono wiernie na podstawie starych planów, rycin i zachowanych rynków małopolskich miasteczek, m.in.: Starego Sącza, Czchowa, Lanckorony, Ciężkowic czy Krościenka, i wyposażono zgodnie z historycznymi przekazami. Dzięki temu, przechadzając się po placu rynkowym otoczonym domami mieszczańskimi, przekraczając każdy próg, można w pełni poczuć realia codziennego życia sprzed wieków. Jest to jedno z tych nielicznych już w naszym kraju miejsc, które stwarzają wyjątkowy klimat i pozwalają się „przenieść w czasie”. Ponadto w Miasteczku Galicyjskim spróbować można dawnych galicyjskich potraw, których szerokie menu oferowane jest w pobliskiej karczmie.
Agroturystyka dla dzieci
Na koniec warto jeszcze wspomnieć o zupełnie unikatowej w skali kraju inicjatywie, jaką są gospodarstwa agroturystyczne dysponujące specjalnie przygotowaną infrastrukturą, umożliwiającą aktywne, urozmaicone, a przede wszystkim bezpieczne spędzenie czasu dzieciom w różnym wieku, jak również ich rodzicom. Właściciele obiektów urządzili specjalne atrakcje, umożliwiające przyjęcie dzieci w każdym wieku. Gospodarstwa posiadają bezpieczny ogrodzony teren z placem zabaw oraz dodatkowe atrakcje. Oczywiście hoduje się tu też zwierzęta gospodarskie i domowe oraz prowadzi regionalną kuchnię z wykorzystaniem produktów z ekologicznych upraw. Z oferty gospodarstw agroturystycznych mali goście wraz z rodzicami mogą korzystać przez cały rok i spędzać tam zarówno weekendy, jak i całe wakacje. Dzieci poprzez zabawę poznają tradycje i obyczaje wiejskie, sądecką przyrodę, a także legendy i opowieści związane z regionem. Gospodarstwa zlokalizowane są w najpiękniejszych częściach regionu. Znajdziemy je w Tyliczu, Rytrze i Barcicach. Oprócz możliwości kontaktu z okoliczną przyrodą, można tu uczestniczyć w pokazach pieczenia chleba, przyrządzania masła i sera.
Wracając na koniec do pytania ze wstępu – w czym tkwi tajemnica sukcesu i popularności tego regionu wśród najmłodszych turystów? Wydaje się, że jest w odpowiednim połączeniu tradycji, różnorodności i wielkiego potencjału regionu z rzetelną obsługą i wysokim standardem usług. A może wszystko polega na tym, że na Ziemię Sądecką przyjeżdża się tylko raz? Bo później zawsze się tu wraca…
Starostwo Powiatowe w Nowym Sączu
ul. Jagiellońska 33, 33-300 Nowy Sącz
tel. 18 41 41 600, faks 18 41 41 700
e-mail: ko@starostwo.nowy-sacz.pl
www.starostwo.nowy-sacz.pl