Gdańsk, Wrocław i Kraków, to najczęściej odwiedzane polskie miasta.
Historia mocno odcisnęła w nich swoje piętno. Czasami warto zejść w nich z utartych szlaków i zajrzeć do miejsc mniej znanych, by odszukać ukryte w nich skarby.
Gdańsk
Główną trasą turystyczną Gdańska jest Droga Królewska wiodąca najbardziej reprezentacyjnymi ulicami – Długą i Długim Targiem – od Bramy Wyżynnej do Zielonej Bramy. To tu, w najstarszej części miasta, znajduje się Kościół Mariacki, budowany od 1346 do 1506 roku, a także słynny Żuraw i Dwór Artusa. Na Starym mieście warto wybrać się na spacer po ulicy Mariackiej (dawna Frauengasse). Poza ścisłym centrum Gdańska, w Oliwie, znajduje się XVI-wieczna Katedra Oliwska ze słynnymi organami o niepowtarzalnym dźwięku, które zaprojektował i wykonał w latach 1763-1788 Johann Wilhelm Wulff. Sama świątynia ma 107 metrów długości i jest najdłuższym kościołem cysterskim na świecie.
Gdańsk to także miejsce, gdzie narodziła się „Solidarność”. Zwiedzając miasto, koniecznie trzeba odwiedzić tereny dawnej Stoczni Gdańskiej im. Lenina, kolebkę ruchu, dzięki któremu upadł komunizm. Do dziś zachowała się historyczna brama wejściowa nr 2, znana z wielu dokumentów o strajku w roku 1980. Z niej właśnie Lech Wałęsa ogłosił podpisanie Porozumień Sierpniowych. Obok bramy znajduje się Pomnik Poległych Stoczniowców, symbol walki z komunizmem. W stoczni można też podziwiać słynną Salę BHP, gdzie podpisano Porozumienia Sierpniowe, oraz zrekonstruowany warsztat pracy, przy którym niegdyś pracował Lech Wałęsa.
KRAKÓW
To tu znajduje się słynna „Dama z łasiczką” Leonarda da Vinci, jeden z najcenniejszych eksponatów w zbiorach polskich muzeów, który co roku przyciąga tysiące turystów z całego świata. W 2011 r. podczas podróży po Europie obraz ubezpieczono na 300 mln euro! Dzieło namalowane w latach 1483-90 przedstawia Cecylię Gallerani, kochankę księcia Ludovico Sforzy. Obecnie „Damę z łasiczką” można go oglądać w Muzeum Książąt Czartoryskich.
Czym dla miłośników sztuki jest obraz Leonarda da Vinci, tym dla przyrodników jest nosorożec włochaty sprzed 30 tysięcy lat. Tzw. nosorożec ze Staruni ze zbiorów krakowskiego Muzeum Przyrodniczego to jedyny taki egzemplarz na świecie. Rówieśnik mamutów został odnaleziony w 1929 r. na dawnych kresach Polski. Zachował się w nim nie tylko szkielet, ale też tkanka miękka, skóra, a nawet pojedyncze kłaczki sierści.
Rarytasem na skalę światową są także zbiory Muzeum Lotnictwa Polskiego. Część eksponatów pochodzi ze słynnej kolekcji Hermanna Göringa. Po jednym z alianckich nalotów ocalałe samoloty ewakuowano z Berlina na wschód. Jeden z trzech transportów odnaleziono w 1945 r. w okolicach Poznania. 25 samolotów z tej kolekcji można dziś oglądać na dawnym lotnisku w Czyżynach. Są wśród nich maszyny z początku XX wieku, I wojny światowej oraz dwudziestolecia międzywojennego..
WROCŁAW
Ikoną miasta jest gotycka Archikatedra św. Jana Chrzciciela z XIII-XIV wieku. Ma ona aż 91 metrów wysokości, 68 m długości i jest widoczna nieomal z każdego zakątka miasta. Z wieży kościoła można podziwiać panoramę Wrocławia. W Katedrze znajdują się największe w Polsce organy, które mają ponad 13 tys. piszczałek! Wart obejrzenia jest także zabytkowy ołtarz, Kaplica Zmartwychwstania oraz Kaplica św. Jana Chrzciciela. Przy jednym z wejść do świątyni stoją rzeźby lwa i orła. Miejscowa legenda głosi, że samotna kobieta, która dotknie lwa, pozna ukochanego mężczyznę, natomiast mężczyzna, który dotknie orła – wymarzoną kobietę.
Panorama Racławicka we Wrocławiu to jedno z niewielu miejsc na świecie, gdzie można podziwiać relikt XIX-wiecznej kultury masowej, wielkie malowidło o długości 114 i wysokości 15 metrów! Obraz „Bitwa pod Racławicami” namalowany został w latach 1893-1894 i przedstawia bitwę z 1794, w której wojska polskie pod dowództwem gen. Tadeusza Kościuszki pokonały oddziały rosyjskie podczas powstania kościuszkowskiego.
Hala Ludowa zwana także Halą Stulecia, zbudowana została w latach 1911-1913 według projektu Maxa Berga. W 2006 r. wraz zespołem architektonicznym obejmującym m.in. Pawilon Czterech Kopuł, Pergolę i Iglicę wpisana została na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.
Tekst publikowany na łamach magazynu “Świat Podróże Kultura” w numerze marzec 2013 na str. 6-11.