Turyści szukający atmosfery dawnej Galicji zaglądają głównie do Krakowa.

Mało kto zdaje sobie sprawę z tego, że kilkadziesiąt kilometrów dalej znajduje się Tarnów, zwany perłą polskiego renesansu. Każdy, kto choć raz widział to miasto, zakochuje się w nim od razu.

Renesansowa Starówka
Tarnów zachwyca wszystkich wyjątkową urodą Starego Miasta. I choć w porównaniu z krakowskim jest ono niewielkie, to tutejsza Starówka uznawana jest za jeden z najpiękniejszych przykładów renesansowego układu architektonicznego w polskich miastach. Zachowały się tu wytyczone jeszcze w średniowieczu uliczki, gotyckie budowle oraz  renesansowe kamieniczki z charakterystycznymi podcieniami. Starówka przysypana śnieżnym puchem sprawia wrażenie jeszcze piękniejszej niż latem. Choć z zewnątrz wszystko wygląda ospale, przez cały rok toczy się tu bogate życie kulturalne. Jest też sporo pubów i restauracji, które mieszczą się w dawnych piwnicach kupieckich. W mroźne dni można się tam napić węgierskiego wina, które od wieków docierało tu z Tokaju, rozgrzać się galicyjskim grzańcem z korzeniami lub „tarninówką” – wzmacniającą nalewką z owoców tarniny. Kto nie lubi grzańca, przed wybraniem się na zimowy spacer po mieście koniecznie powinien zaopatrzyć się w ogrzewacze do rąk. Bo choć Tarnów jest polskim biegunem ciepła i termiczne lato, czyli okres, w którym średnia dobowa temperatura przekracza 15oC, ma od 114 do 118 dni, zimą i tu można zmarznąć.

Nakręcany zegar na 30-metrowej wieży
Zwiedzanie miasta najlepiej zacząć od rynku, który otoczony jest zabytkowymi budynkami wzniesionymi w większości w XVI-XVIII w. W dwóch najcenniejszych renesansowych kamieniczkach mieści się obecnie muzeum. Pośrodku rynku znajduje się XIV-wieczny renesansowy ratusz, również zamieniony na muzeum. Kto się nie boi wysokości, powinien wejść na trzydziestometrową ratuszową wieżę, skąd rozciąga się wspaniały widok na miasto. Na jej szczycie znajduje się najstarszy w Polsce ręcznie nakręcany zegar miejski.

Najstarsze muzeum kościelne w Polsce
Będąc w Tarnowie, koniecznie trzeba zajrzeć do XIV-wiecznej bazyliki katedralnej z monumentalnymi 13-metrowymi renesansowymi nagrobkami rodziny Tarnowskich oraz Ostrogskich. Świątynia to prawdziwy klejnot w koronie miasta. Swój dzisiejszy neogotycki wygląd zyskała po renowacji i częściowej  przebudowie przeprowadzonej pod koniec XIX w. Tuż obok, w zaułku za katedrą, znajduje się Dom Mikołajowski. To jedna z najstarszych i najpiękniejszych kamieniczek w Tarnowie, wzniesiona w roku 1524. W jej wnętrzach ma swoją siedzibę najstarsze muzeum kościelne w Polsce – Muzeum Diecezjalne. W jego zbiorach znajduje się bogata kolekcja sztuki sakralnej oraz ludowej. Można tu podziwiać m.in. ołtarz pochodzący z wpisanego na listę UNESCO kościółka w Lipnicy Murowanej.

Po uliczkach Tarnowa można spacerować godzinami, odkrywać ślady kolejnych epok i ludzi, którzy tu kiedyś żyli. Obok Polaków mieszkali tu niegdyś Żydzi, Niemcy, Ukraińcy, Austriacy, Czesi, a nawet Szkoci. Wszyscy zostawili tu swój ślad. Nic więc dziwnego, że to tu właśnie, w Muzeum Etnograficznym, znajduje się jedyna w Europie stała ekspozycja poświęcona historii i kulturze Romów. Tarnów to wciąż nieodkryta perła Galicji.

Tarnowskie Centrum Informacji,
Rynek 7, 33-100 Tarnów
e-mail: centrum@tarnow.travel
www.tarnow.travel
www.it.tarnow.pl
www.facebook.com/Tarnowskie.Centrum.Informacji

Tekst publikowany na łamach magazynu “Świat Podróże Kultura” w numerze grudzień 2013 na str. 76-79.