Marzy ci się błogi odpoczynek na łonie natury, a może tęsknisz za przygodą? Chciałbyś odkryć skarby lub spotkać się z duchami? Region nysko-jesenicki spełni wszystkie twoje oczekiwania.
W XIII w. w dorzeczu górnej Odry powstały miasta: Otmuchów, Nysa, Paczków, Głuchołazy, Jeseník i Javorník, które powiązała wielowiekowa wspólna historia. Wszystkie wchodziły w skład Księstwa Nyskiego. Pięć wieków później w wyniku wojen śląskich księstwo zostało podzielone granicą. Północna część z Nysą, Otmuchowem, Paczkowem i Głuchołazami przypadła Prusom, natomiast południowa z Jesenikiem i Jawornikiem – Austrii. Podobny przebieg ma dzisiejsza granica między Polską a Czechami, pomiędzy Ziemią Nyską a regionem jesenickim.
W ostatnich latach oba regiony nawiązały współpracę ponad granicami. Połączył je projekt „Witajcie u nas – w regionie nysko-jesenickim”.
Spotkanie z przeszłością
Kiedyś w regionie nysko-jesenickim wydobywano metale szlachetne i minerały, dziś jest on przede wszystkim kopalnią zabytków. Ciekawymi pamiątkami przeszłości są: krzyże pokutne, słupy graniczne i fortyfikacje pruskie w Nysie. Do odkrywania tajemnic historii zachęcają takie obiekty, jak: 35-metrowy barokowy Słup Trójcy Świętej w Ołomuńcu, średniowieczna Bazylika Mniejsza św. Jakuba i św. Agnieszki w Nysie z ukrytym w dzwonnicy skarbcem św. Jakuba, zamki (Otmuchów, Sovinec, Jánský Vrch), pałace (Nysa, Bruntál), grody (Šternberk, Bouzov). Na uwagę zasługują też ciekawie zaaranżowane muzea, tj. gazownictwa w Paczkowie, papieru w Velkich Losinach, jeńców wojennych w Łambinowicach, a także mrożąca krew w żyłach ekspozycja związana z procesami czarownic prezentowana w Domu Geschadera w Šumperku oraz w Muzeum w Nysie.
Na sportowo
Park krajobrazowy „Góry Opawskie”, cztery rezerwaty przyrody z oznakowanymi szlakami turystycznymi, malowniczymi ścieżkami przyrodniczo-dydaktycznymi, Otmuchowsko-Nyski Obszar Chronionego Krajobrazu zapraszają do odpoczynku na łonie natury. Ciekawie spędzą tu czas zarówno przyrodnicy, dla których atrakcją będzie obserwowanie kolonii czapli siwej w lesie miejskim Otmuchowa lub spacer aleją 250-letnich lip w Gryżowie, jak i zwolennicy aktywnego wypoczynku. Z myślą o cyklistach w regionie poprowadzono kilkaset kilometrów tras rowerowych. Jedna z nich, oznaczona kolorem czarnym i nazywana „Szlakiem Czarownic”, wiedzie z czeskich Mohelnic aż do Paczkowa.
Trzy jeziora – Nyskie, Otmuchowskie i Paczkowskie – połączone srebrną nitką Nysy Kłodzkiej to raj dla wodniaków. Decydując się na wypoczynek nad jeziorami, można łowić ryby (łowiska sandacza, szczupaka i okonia), obserwować ptaki wodne oraz uprawiać żeglarstwo i windsurfing.
W pobliżu granicy polsko-czeskiej rozciąga się malownicze pasmo górskie Jesioniki, które po stronie polskiej nosi nazwę Gór Opawskich. O urodzie tych gór decydują ciekawe formy skalne, malownicze wodospady, jaskinie. Latem górskie zbocza zachęcają do wędrówek, zimą – do jazdy na jednej lub dwóch deskach. Trasy zjazdowe poprowadzone na Jesionikach są najwyżej położone w Czechach, dzięki czemu sezon rozpoczyna się tu pod koniec października i trwa do początku maja. Narciarze i snowboardziści chętnie odwiedzają doskonale przygotowane czeskie ośrodki: Červenohorské sedlo, Ostružná, Petríkov, Ramzová, Praděd i Kouty.
Dla zmotoryzowanych
Piętnaście najciekawszych zabytków architektury i przyrody poznamy podczas przejażdżki ciekawym szlakiem samochodowym. Łączy on byłe przejścia graniczne między Polską a Czechami: Paczków/Bilý Potok oraz Konradów/Zlaté Hory i prowadzi m.in. przez Paczków (szczycący się dobrze zachowanymi murami obronnymi), Otmuchów z górującym nad miastem zamkiem biskupim, słynącą z licznych obiektów sakralnych Nysę i ukryte w lasach Głuchołazy.
Najciekawsze imprezy
Wypoczynek w regionie nysko-jesenickim umilają liczne imprezy plenerowe. Na początku lipca warto odwiedzić Otmuchów. Dawna kasztelania biskupów wrocławskich rozkwita barwą tysiąca kwiatów prezentowanych w czasie festiwalu Lato Kwiatów. Podczas Dni Twierdzy Nysa (lipiec/sierpień) przenosimy się do roku 1807, by poczuć ducha minionych wieków. Dziedzictwo artystyczne i ludowe pogranicza polsko-czeskiego prezentowane jest w czasie Święta Gór Opawskich (lipiec), natomiast Jarmark Jakubowy (lipiec) przybliża tradycje średniowiecznych festynów. W Šumperku (sierpień) odbywa się międzynarodowy festiwal folklorystyczny z udziałem artystów ze wszystkich kontynentów. Wierne grono słuchaczy ma też odbywający się co dwa lata (przełom sierpnia i września) Festiwal Muzyki Karla Dittersa z Dittersdorfu oraz polsko-czeski festiwal piosenki turystycznej „Kropka” w Głuchołazach.
Tekst: Izabela Kicak
Tekst publikowany na łamach magazynu “Świat Podróże Kultura” w numerze październik 2011 na str. 42-43.